Μελτέμια και Ψίθυροι, ΠΑΛΑΙΟΛΟΓΟΥ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ, Άνεμος Εκδοτική
Η Ευαγγελία Παλαιολόγου γεννήθηκε το 1998 και ζει στην Αντίπαρο. Σπούδασε Διεθνείς και Ευρωπαϊκές Σπουδές στο Πανεπιστήμιο Πειραιώς και ολοκλήρωσε μεταπτυχιακές σπουδές στη Δημόσια Διοίκηση στο Πανεπιστήμιο Λευκωσίας. Εργάζεται ως δημόσια υπάλληλος και συμμετέχει ενεργά σε συλλόγους και πολιτιστικές δράσεις του τόπου της. Παράλληλα, αφιερώνει τον ελεύθερο χρόνο της στην καταγραφή και διατήρηση των παραδόσεων και των ιστοριών της Αντιπάρου, ενώ ασχολείται ερασιτεχνικά με το τραγούδι. Η λογοτεχνία αποτελεί σταθερό σημείο αναφοράς στη ζωή της από τα παιδικά της χρόνια. Το έργο Μελτέμια και Ψίθυροι είναι η πρώτη της ολοκληρωμένη απόπειρα στη μυθιστορηματική φόρμα, εμπνευσμένη από τις μνήμες, την παράδοση και τον τόπο καταγωγής της.
1. Από την Άνεμος Εκδοτική κυκλοφόρησε το πρώτο σας έργο με τίτλο Μελτέμια και Ψίθυροι, που βρίσκεται ήδη στη δεύτερη έκδοσή του. Μιλήστε μας για την πορεία αυτού του βιβλίου. Πώς ξεκίνησε να σχηματίζεται στο μυαλό σας η ιδέα του;
Η ιδέα γεννήθηκε από την αγάπη μου για την ιστορία, τις οικογενειακές αφηγήσεις και τον τόπο όπου μεγάλωσα, την Αντίπαρο. Πάντα με συγκινούσε η σκέψη ότι πίσω από κάθε οικογένεια υπάρχουν ιστορίες που δεν ειπώθηκαν, μυστικά που χάθηκαν στον χρόνο και άνθρωποι που έζησαν μεγάλους έρωτες ή μεγάλες θυσίες χωρίς να αφήσουν ίχνη. Έτσι άρχισε να διαμορφώνεται η ιστορία της Ρίτας και της Μαργαρώς. Το ταξίδι από την πρώτη ιδέα μέχρι την έκδοση ήταν μακρύ, γεμάτο έρευνα, σβησίματα, ξαναγραψίματα και αμφιβολίες, όμως η αγάπη των αναγνωστών και η δεύτερη έκδοση του βιβλίου ήταν η μεγαλύτερη επιβεβαίωση ότι άξιζε κάθε στιγμή αυτής της διαδρομής.
2. Πόσο δύσκολο είναι για τη Ρίτα, την ηρωίδα σας, να αναζητήσει την αλήθεια όταν αυτή αφορά όχι μόνο τις ζωές των άλλων αλλά και το δικό της οικογενειακό τραύμα και πόσο θα τη βοηθήσει η ιδιότητά της ως ιστορικού στην έρευνά της;
Για τη Ρίτα η αναζήτηση της αλήθειας δεν είναι απλώς μια ιστορική έρευνα. Είναι μια βαθιά προσωπική διαδρομή. Όταν ερευνά το παρελθόν, ανακαλύπτει σταδιακά ότι δεν αφορά μόνο ανθρώπους που έζησαν πριν από εκείνη, αλλά και τις δικές της ρίζες. Ανακαλύπτει μυστικά του παρελθόντος για ένα από τα αγαπημένα της πρόσωπα, τη γιαγιά της, κάτι που την κάνει να αμφισβητεί και τον ίδιο της τον εαυτό. Η ιδιότητά της ως ιστορικού τη βοηθά να αναζητά στοιχεία με ψυχραιμία και μεθοδικότητα. Ωστόσο, όταν η έρευνα αγγίζει το ίδιο της το αίμα, η αντικειμενικότητα γίνεται πολύ πιο δύσκολη. Εκεί βρίσκεται και η μεγαλύτερη πρόκληση της ηρωίδας.
3. Το ξύλινο κουτί που ανακαλύπτει η Ρίτα στο παλιό σπίτι γίνεται η αφορμή να έρθουν στην επιφάνεια μυστικά και μνήμες πολλών χρόνων. Ένα σημαντικό στοιχείο που λειτουργεί ως μοτίβο της αφηγηματικής εξέλιξης; Πιστεύετε ότι πέρα από αυτό συμβολίζει και το βάρος της μνήμης και των συναισθημάτων που περνούν σιωπηλά από γενιά σε γενιά;
Ασφαλώς. Το ξύλινο κουτί λειτουργεί ως η πύλη προς το παρελθόν, αλλά παράλληλα συμβολίζει και όλα εκείνα που οι άνθρωποι φυλάνε μέσα τους χωρίς να τα μοιράζονται. Αναμνήσεις, ενοχές, φόβους, ανεκπλήρωτους έρωτες. Πιστεύω ότι πολλές φορές οι οικογένειες κληροδοτούν όχι μόνο περιουσίες και αντικείμενα, αλλά και σιωπές. Το κουτί αντιπροσωπεύει ακριβώς αυτή τη μεταβίβαση μνήμης από γενιά σε γενιά.
4. Ο Γιώργης έρχεται στη ζωή της Ρίτας τη στιγμή που εκείνη αναμετριέται με το παρελθόν. Είναι τελικά ο έρωτας μια μορφή σωτηρίας ή ένας ακόμη τρόπος να έρθουμε αντιμέτωποι με όσα φοβόμαστε;
Νομίζω πως είναι και τα δύο. Ο έρωτας μπορεί να μας δώσει δύναμη, να μας βοηθήσει να θεραπεύσουμε πληγές και να προχωρήσουμε. Την ίδια στιγμή, όμως, μας φέρνει αντιμέτωπους με τις ανασφάλειες και τους φόβους μας και γι’ αυτό το πιο σημαντικό είναι να δούμε καθαρά ποιον έχουμε δίπλα μας. Έχουμε τον άνθρωπο που πραγματικά μας βοηθάει να γινόμαστε καλύτεροι και να κοιτάμε μπροστά ή έχουμε εκείνον που μας κάνει να βαλτώνουμε μέσα στην ανασφάλεια και τον φόβο;
Ο Γιώργης δεν εμφανίζεται στη ζωή της Ρίτας ως σωτήρας, αλλά ως σύμμαχος και συνοδοιπόρος, ως άντρας που περπατάει πλάι της και όχι μπροστά της. Εμφανίζεται για να τη βοηθήσει να δει τον εαυτό της πιο καθαρά και να βρει το θάρρος να αντιμετωπίσει όσα μέχρι τότε απέφευγε, κι αυτός είναι ο λόγος που ο έρωτάς τους έγινε τόσο δυνατός.
5. Πόσο σημαντικό είναι το στοιχείο του τόπου και της ατμόσφαιρας στη δημιουργία αυτής της ιστορίας; Σας επηρέασε ο τόπος καταγωγής και διαμονής σας στην επιλογή η πλοκή του έργου να διαδραματίζεται στην Αντίπαρο;
Ο τόπος είναι ένας ακόμη πρωταγωνιστής του βιβλίου και, όπως έχω ξαναπεί, ίσως ο πιο σημαντικός. Η Αντίπαρος δεν αποτελεί απλώς το σκηνικό της ιστορίας, αλλά επηρεάζει τις ζωές, τις επιλογές και τις σχέσεις των ηρώων. Μεγάλωσα σε αυτό το νησί και κουβαλώ μέσα μου τις εικόνες, τις μυρωδιές, τις ιστορίες των ανθρώπων του. Και την αγαπώ βαθιά την Αντίπαρο. Φαίνεται σε κάθε λέξη του βιβλίου αυτού. Ήθελα να αποτυπώσω έναν τόπο αυθεντικό, μακριά από τα στερεότυπα, και να αναδείξω την ιστορία και την ψυχή του.
6. Υπάρχουν σκηνές της πλοκής του βιβλίου που σας δυσκόλεψαν πραγματικά τόσο συναισθηματικά όσο και συγγραφικά στη διάρκεια της συγγραφής του;
Ναι, υπήρξαν αρκετές. Ιδιαίτερα οι σκηνές που αφορούν τις δύσκολες επιλογές της Μαργαρώς και τις συνέπειες που αυτές είχαν στη ζωή της, ή οι σκηνές όπου άλλοι επιλέγουν για εκείνη -κυρίως η μητέρα της-, όμως δεν θέλω να τις αναλύσω, γιατί θα σας κάνω σπόιλερ, που λέμε. Υπήρχαν στιγμές που ένιωθα πως δεν έγραφα απλώς μια ιστορία, αλλά ζούσα μαζί με τους ήρωές μου τον πόνο, τις ενοχές και τα διλήμματά τους, γι’ αυτό και δυσκολευόμουν να ολοκληρώσω κάποιες σκηνές. Αυτές οι σκηνές χρειάστηκαν πολλές επανεγγραφές μέχρι να πάρουν τη μορφή που ήθελα.
7. Υπάρχει κάποιος ήρωας του βιβλίου που γράφτηκε αρχικά διαφορετικός, αλλά άλλαξε στην πορεία; Οι ήρωές σας πόσο επεμβαίνουν στην εξέλιξη της ιστορίας;
Ο Αλέκος εξελίχθηκε πολύ περισσότερο από όσο είχα αρχικά σχεδιάσει. Ξεκίνησε ως ένας σημαντικός χαρακτήρας του παρελθόντος, όμως όσο έγραφα, ανακάλυπτα όλο και περισσότερες πτυχές του. Γενικά, πιστεύω πως οι ήρωες κάποια στιγμή αποκτούν δική τους φωνή. Και τελικά, σε οδηγούν εκείνοι και όχι εσύ αυτούς.
8. Αν γνωρίζατε πως ένα απόσπασμα από το βιβλίο σας θα μπορούσε να μείνει για πάντα στον χρόνο στην ελληνική λογοτεχνία, ποιο θα ήταν αυτό και γιατί το θεωρείτε τόσο σημαντικό;
Αν έπρεπε να ξεχωρίσω μία μόνο φράση, ίσως θα διάλεγα την εξής:
«Κάποιες πληγές… πρέπει να τις ανοίξεις για να τις καθαρίσεις. Μόνο έτσι κλείνουν για πάντα». Τη θεωρώ σημαντική γιατί συμπυκνώνει την ουσία ολόκληρου του βιβλίου. Οι ήρωές μου έρχονται αντιμέτωποι με αλήθειες που πονούν, με μυστικά που έμειναν θαμμένα για δεκαετίες και με τραύματα που πέρασαν από γενιά σε γενιά. Ωστόσο, πιστεύω βαθιά πως η αλήθεια, όσο δύσκολη κι αν είναι, αποτελεί τον μόνο δρόμο προς τη λύτρωση.
9. Ποια συναισθήματα θα θέλατε να γεννήσει το βιβλίο στους αναγνώστες που θα ταξιδέψουν μαζί του και τι θα θέλατε να κρατήσουν μετά την τελευταία σελίδα;
Θα ήθελα να συγκινηθούν, να ταξιδέψουν, να ερωτευτούν μαζί με τους ήρωες και να νιώσουν πως έζησαν μια ιστορία που θα μπορούσε να είναι αληθινή. Κυρίως όμως θα ήθελα να κρατήσουν τη σκέψη ότι οι άνθρωποι δεν ορίζονται μόνο από τα λάθη τους αλλά και από τη δύναμή τους να αγαπούν, να συγχωρούν και να προχωρούν.
10. Πείτε μας πώς ξεκινά να σχηματίζεται στο μυαλό σας η ιδέα ενός νέου έργου. Τι σκέπτεστε πρώτα: τους ήρωες, την τοποθεσία που διαδραματίζεται η ιστορία ή την πλοκή;
Δεν υπάρχει μία συγκεκριμένη συνταγή. Κάθε ιστορία γεννιέται με διαφορετικό τρόπο. Άλλοτε η αφετηρία είναι ένας ήρωας που εμφανίζεται ξαφνικά στο μυαλό μου και ζητά να αφηγηθεί την ιστορία του. Άλλοτε είναι μια παλιά φωτογραφία, ένα αντικείμενο, ένα όνομα, μια φράση που άκουσα ή ένα πραγματικό γεγονός που μου κεντρίζει το ενδιαφέρον. Στην περίπτωση του Μελτέμια και Ψίθυροι, η αρχή έγινε από τον ίδιο τον τόπο. Η Αντίπαρος, με την ιστορία, τις μνήμες και την ιδιαίτερη ατμόσφαιρά της, αποτέλεσε τον πρώτο πυρήνα της έμπνευσης. Μέσα από αυτό το σκηνικό άρχισαν να γεννιούνται οι ήρωες και σταδιακά να ξεδιπλώνεται η πλοκή. Γενικά, αφήνω κάθε ιστορία να μου δείξει τον δικό της δρόμο. Αυτό είναι και το πιο μαγικό κομμάτι της συγγραφής: να ανακαλύπτεις κάθε φορά από την αρχή πώς θα γεννηθεί μια νέα ιστορία.
11. Κλείνοντας και αφού σας ευχαριστήσουμε θερμά, θα θέλατε να μας πείτε αν ήδη έχει γεννηθεί η σπίθα ή ο κεντρικός ήρωάς σας για ένα νέο έργο;
Η αλήθεια είναι πως η σπίθα έχει ήδη γίνει φωτιά. Από τη στιγμή που παρουσιάστηκε για πρώτη φορά το Μελτέμια και Ψίθυροι, ξεκίνησα να δουλεύω το επόμενο μυθιστόρημά μου.
Και εδώ επανέρχομαι στην προηγούμενη ερώτησή σας, γιατί σε αυτή τη δεύτερη συγγραφική απόπειρα η αφετηρία δεν ήταν ο τόπος, αλλά ένα από τα πιο σημαντικά πρόσωπα της ζωής μου. Το όνομά του αποτέλεσε τον πρώτο σπόρο της ιστορίας και θα έχει πρωταγωνιστικό ρόλο στο νέο βιβλίο. Πήρα, λοιπόν, αυτό το όνομα και το μετέφερα στην αγαπημένη μου Σμύρνη των αρχών του 20ού αιώνα, σε ένα ιστορικό και κοινωνικό πλαίσιο που με συναρπάζει βαθιά, παρόλο που δεν έχω προσωπικές ρίζες από εκεί.
Είστε από τους πρώτους ανθρώπους στους οποίους το αποκαλύπτω αυτό. Μέχρι σήμερα κρατούσα τη νέα ιστορία αρκετά προστατευμένη, όμως πλέον νιώθω έτοιμη να μοιραστώ ένα μικρό κομμάτι της. Η περίοδος της έρευνας έχει προχωρήσει αρκετά — αν και, για έναν συγγραφέα ιστορικών μυθιστορημάτων, η έρευνα δεν τελειώνει ποτέ πραγματικά. Παράλληλα, έχω ήδη αρχίσει να γνωρίζω τους ήρωές μου, να τους ακούω και να περπατώ μαζί τους στα σοκάκια μιας εποχής γεμάτης ομορφιά, αντιθέσεις και μεγάλες ιστορικές ανατροπές. Ελπίζω πως όταν έρθει η στιγμή να συναντήσει τους αναγνώστες, θα τους ταξιδέψει τόσο βαθιά όσο ταξιδεύει ήδη κι εμένα κατά τη διάρκεια της συγγραφής του.
Σχόλια
Δημοσίευση σχολίου